Eén van de columns op ‘Seksloos’ heb ik onlangs voorgedragen bij ‘De Avonden’ op Radio 6.  Dit alles is te beluisteren via de volgende link…

http://avonden.radio6.nl/tag/hans-van-willigenburg/

Veel plezier.

Eén van de leuke dingen aan Nederland (soms denk je dat ze zijn uitgestorven, maar nee, ze zijn er nog: leuke dingen aan Nederland!) is dat er een tamelijk onverklaarbare liefde voor verliezers bij ons, Nederlanders, zit ingebakken. Eén van de snelste manieren om in dit land als paria te worden behandeld, is een eindeloze reeks overwinningen in gang te zetten. Dag in dag uit als winnaar uit de bus blijven komen. En dan vervolgens nog het lef bezitten om de aandacht van de verliezers op jouw overwinning te vestigen. Voor je het weet ben je nationale pispaal en krijg je de hoofdprijs op je voorhoofd geplakt: dat je ‘arrogant’ bent. Nee, van echte winnaars zijn Nederlanders over het algemeen niet gediend (Sven Kramer, luister je mee?). En ik ga hier schaamteloos in de bres springen voor deze eigenschap van de Nederlander.  Wat ik zo leuk vind aan onze stille voorkeur voor verliezers? Het getuigt, om te beginnen, van een brede en ontspannen blik op het leven. Verliezen is zoveel rijker geschakeerd dan winnen. Je armen in de lucht steken wanneer je als eerste over de finish komt, de aandacht van de pers, het hoogste plekje op het podium, zwaaien naar het publiek, in de armen van je geliefde vallen, afreizen naar het hotel en de overwinning vieren met een gelijktijdig orgasme – het is mooi, het is fijn, het is leuk, het is fantastisch, maar heel veel meer valt er over zo’n voorspelbare keten van geluksmomenten na een overwinning niet te melden. Hoogstens zal de dolgelukkige winnaar verzuchten: ‘Heerlijk, zeg! Morgen wil ik nog een keer winnen!’ En wij, het publiek? Wij onderdrukken een gaap.  Winnen is saai. Verliezen is zoveel boeiender en veelzijdiger! Neem de politiek. In de Tweede Kamer zitten honderd vijftig verliezers in één ruimte bij elkaar, snerend, bekvechtend, rollebollend, elkaar vliegen afvangend. Een schouwspel waar ik niet snel genoeg van krijg. Neem Mariëtte Hamer: van top tot teen een verliezer! Niemand gelooft dat zij welke medemens dan ook tot een betere of inspirerende prestatie kan verleiden. Niemand kan zo oeverloos wegdrijven op kauwgumachtige zinnen als mevrouw Hamer. En niemand kan zo onbeholpen naar de interruptiemicrofoon drentelen als Mariëtte. Maar ondertussen is ze nog steeds, voorlopig althans, fractievoorzitter van een grote politieke partij. En weet ze haar onherroepelijke nederlaag op een fascinerende manier te rekken. Zodra ze in het schootsveld van weer een criticaster komt te liggen, duikt ze onder in het haar bekende vergadercircuit en bluft ze, eenmaal buiten, dat ze weer iets moois heeft besloten voor ‘de mensen in het land’ die voor haar niet meer dan een abstractie zijn. Dat is ook het mooie van verliezers: de eindeloze variatie aan leugens die ze de wereld in sturen. En die dan vertaald of opgeschreven worden door die andere groep hopeloze verliezers: de journalisten. Denk je dat Sven Kramer ooit een eindeloze reeks agendapunten, kopjes koffie en discussies nodig heeft gehad om een medaille of kampioenschap te winnen? Nee, natuurlijk niet! Als er één iemand laat zien dat winnen vergelijkbaar is met even lekker je neus snuiten, is Sven het wel. En wat lucht het op: winnen. Zelfs Sven lucht het op. Heeft u ‘m ook de tribune op zien klimmen na zijn overwinning op de vijf kilometer? Pure opluchting! Mooi… Zeker. Eventjes. Maar ook al snel, wees eerlijk, verschrikkelijk saai!!!  Nu kleeft er – helaas, helaas – ook één nadeeltje aan onze bewondering voor verliezers. In het maatschappelijk verkeer zie je soms dat pure verliezers, wegens gebrek aan tegenkrachten, iets te hoog in de boom komen te zitten. Ze zijn directeur van een woningbouwcorporatie, van een gefuseerd ziekenhuis of van een veel te grote school. En in de wetenschap dat ze verliezers zijn, bedisselen ze onderling dat ze wegens ‘marktomstandigheden’ twee of drie ton moeten verdienen. Meestal zijn deze verliezers (die zo opzichtig hun best doen winnaars te zijn) van PvdA-huize. Ja, de Partij van de Arbeid is de natuurlijke thuishaven van de verliezers. En dat vind ik mooi. Maar wel op voorwaarde dat ze bescheiden blijven, toegewijd zijn aan hun verliezerschap en geen winnaars in de weg gaan zitten op weg naar de overwinning. Alleen al om die reden zal ik bij de komende verkiezingen op zeker geen PvdA stemmen.

Voor diverse media volg ik de gemeenteraadsverkiezingen. Niet structureel, niet per regio of postcodegebied, maar te hooi en te gras. Wat desondanks structureel opvalt is de onderliggende overeenkomst tussen de gevestigde partijen. Overal – van GroenLinks tot ChristenUnie - dient zich de vocabulaire van de Nieuwe Eenvoud aan. Zowat elke partij noemt ergens wel ‘de menselijke maat’ en ook met het begrip ‘kleinschaligheid’ geurt het hele politieke spectrum. Kennelijk zijn de partijen onafhankelijk van elkaar tot de conclusie gekomen dat de anonimisering van het openbare leven, de immense schoolfabrieken, de gefuseerde monsterbedrijven etc. een onderdeel van het probleem zijn, niet van de oplossing. Dit is vooral nieuwswaardig omdat een kleine club progressieven de Paarse kabinetten van de jaren ‘90 nog steeds zien als een nuttige bevrijding uit de ketens van traditionele en confessionele levensverbanden. Dat Paarse ‘project’ leek in het begin inderdaad aantrekkelijk, juist omdat het CDA eindelijk eens buitenspel kon worden gezet. Maar nu, anno 2010, proef je de collectieve kater. Voor die traditionele verbanden is niets inspirerends in de plaats gekomen, integendeel, menselijke relaties zijn functioneler, killer en berekenender dan ooit geworden. En dat willen we niet. Hoewel Fortuyn in zijn beroemde boek ‘De puinhopen van Paars’ de werkelijkheid van Nederland misschien wat al te somber schetst, blijkt nu de achterliggende basisfilosofie (het herstel van vertrouwen door onder meer de menselijke maat en de meester-leerling-verhouding nieuw leven in te blazen) alom gedeeld en overgenomen te worden. Ook door aartsvijand PvdA!!!